Geoportal – Budowa i utrzymanie

Fundusze unijne w ciągu ostatnich lat powodują powstawanie nowych geoportali. Nie ma obowiązku, aby posiadać geoportal. Jednak, prawie każdy samorząd lub instytucja, która ma do dyspozycji dane przestrzenne, chce oferować podobny serwis. Chodzą różne pogłoski, że jest to wyrzucanie pieniędzy, ponieważ żaden z portali nie przedstawia niczego wyjątkowego. Natomiast z innej strony, instytucje budując solidny geoportal, są przekonane że jest to ważna inwestycja dla geodetów, inwestorów, użytkowników.

W tym roku w Krakowie odbyło się spotkanie INSPIRE. Uczestnicy reprezentowali województwa: mazowieckie, kujawsko-pomorskie, świętokrzyskie, dolnośląskie. Byli zgodni, co do tego, że najważniejsza jest współpraca. Między innymi, jeśli chodzi o geoportale wojewódzkie, kluczowa jest współpraca z niższymi szczeblem samorządami oraz instytucjami takimi jak: straż pożarna, parki narodowe, regionalna dyrekcja ochrony środowiska. Ta współpraca polega na takich działaniach jak: wymiana danych danych przestrzennych przy zastosowaniu usług sieciowych, aby zapewnić najbardziej aktualne zbiory. Również na konsultacjach na temat struktur i kontentu geoportalu. Administratorzy serwisu z kolei nieraz są zaskoczeni w wyniku takich rozmów. Dla przykładu Lasy Państwowe chcąc przekazać warstwe z leśnymi drogami technicznymi, zostały poinformowane, że warstwa nie jest potrzebna. Po rozmowach z GOPR okazało się, że są bardzo ważne dla ratowników. Oczywiście namówienie do współdziałania jest niezwykle trudnym zadaniem, ale przynosi obfite plony.

Ze względu na bardzo szybki rozwój technologiczny, geoportal cały czas musi być modernizowany, aby zachować nowoczesność. Zadania takie są zaplanowane przez urząd marszałkowski w mieście Poznań, Wrocław, Kraków. Mowa tu o udostępnianiu wersji mobilnej systemów. Patrząc z perspektywy przyszłości jest to bardzo ważne, ponieważ internauci w większości będą korzystali z geoportalu przez smartfon czy tablet. Obecnie bardzo mały procent zasobu geoportali umożliwia dostęp przez aplikacje mobilne lub jest przystosowany do małych ekranów. Nowoczesne serwisy map i Business Intelligence coraz częściej są ze sobą w parze.Mowa tu o tym, aby portal prezentował oprócz danych, również informacje. Między innymi mapy tematyczne, wykresy czy diagramy. Nowością jest Linked Open Data, wówczas serwis mapowy i jego zawartość jest widoczna dla wyszukiwarek. Na popularności zyskuje możliwość tworzenia przez użytkownika swoich kompozycji mapowych. Użytkownik może wtedy korzystać też ze swoich danych, co umożliwia tworzenie swoich aplikacji.

Wielkimi krokami nadchodzi geoportal w trzech wymiarach. Nie jest zaskoczeniem ze strony technologicznej, lecz nadal pozostaje trudnym zadaniem automatyczne generowanie danych modeli 3D w szerszej skali. Jest to pionierski projekt na tle międzynarodowym, a to ze wgzlędu na rozmach. Mówimy o 10 milionach modeli trójwymiarowych w krótkim jedenastomiesięcznym okresie w dziesięciu województwach. Wyzwanie stanowi między innymi brak programu, który pozwoli utworzyć modele budynków wg. wymagań Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii, czyli na podstawie bazy danych obiektów topograficznych 10k oraz chmury punktów ze skaningu lotniczego.

W Poznaniu geodeta może wykonywać usługi geodezyjne korzystając z danych opartych na modelu o szczegółowości LoD2. Model został zrealizowany razem z procedurą bieżącej aktualizacji. Model 3D bazuje na danych ewidencji gruntów i budynków, a nie jak w przypadku Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii na danych BDOT10k. Aktualizacja została zrealizowana siłami Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego GEOPOZ z Poznania opierając się o dane fotogrametryczne. W projekcie wykorzystane zostały również bezpośrednie pomiary geodezyjne.